Album Maksa i Aleksandra Gierymskich





Żyd w obrazie znajduje się; jak w rzeczywistości, przypadkiem; stoi w pozycji spokojnej; czuć po jego zachowaniu się, że nie jest u siebie.
Jeżeli obraz przedstawia _Solec, _to kompozycja obejmuje całość życia odrębnego dzielnicy i poza nią nie wychodzi.
Z prawej strony wielki dom z końca XVIII wieku i cały szereg budowli odrapanych, zniszczonych, pokrzywionych; z lewej — Wisła.
Tu Żydzi, ze swoim charakterem wschodnim, którego ani klimat, ani pożywienie, ani cywilizacja zetrzeć nie były w stanie, rozłażą się po całym bulwarze, na górze, na dole, jak
robactwo po brudnej podłodze kuchni: ten stoi bezczynnie nad wodą, ten opiera się o barierę niedbale jak jego kuzyn bankier o ramę loży pierwszego piętra, ten zamyślił się
poważnie na szychcie drzewa, a tamten przypatruje się dwom flisakom odpoczywającym na tratwie po całodziennej pracy; tu furman z półwoziem i parą gniadych koni do wyciągania belek z
wody, tam znowu piaskarż i cała ludność małomiasteczkowa Solca, żyjąca z tej rzeki zawalonej statkami, berlinkami, tratwami i czółnami, zabrudzonej błotem i kałem całej
Warszawy, wstrętnej u podnóża bulwaru, wspaniałej w dali, gdzie odbija się ciemny, posępny błękit chmury, groźnej jak to niebo nad widnokręgiem, gdzie zapowiada się niedaleka
burza.
Jeżeli Łazienki stanowić mają motyw jego obrazu, to jakkolwiek znaleźć się tam może przypadkiem i Żyd-chałaciarz, i piaskarz, i przekupka ze Starego Miasta, na obrazie widać
będzie wśród drzew i krzaków towarzystwo wytworne, panów kłaniających się z wdziękiem dworaków Ludwika XIV, używających świeżego powietrza i rozkoszujących się słodką
bezczynnością, panie zajęte lustracją strojów i przyjemną rozmową o niczym.
Jest to logika umysłu obejmującego przede wszystkim charakter ogólny.
Maks Gierymski nie zawahałby się wprowadzić do obrazu pewnych zajmujących, choć przypadkowych szczegółów, jak się one zdarzają w naturze.


<<Poprzednia 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 36 | 37 | 38 | 39 | 40 | 41 | 42 | 43 | 44 | 45 | 46 | 47 | 48 | 49 | 50 | 51 | 52 | 53 | 54 | 55 | 56 | 57 | 58 | 59 | 60 | 61 | 62 | 63 | 64 | 65 | 66 | 67 | 68 | 69 | 70 | 71 | 72 | 73 | 74 | 75 | 76 | 77 | 78 | 79 | 80 | 81 | 82 | 83 | 84 | 85 | 86 | 87 | 88 | 89 | 90 | 91 | 92 | 93 | 94 | 95 | 96 Nastepna>>