Album Maksa i Aleksandra Gierymskich





Jeżeli tu i ówdzie można zauważyć pewną przewagę doskonałości kształtów w jednych przedmiotach nad innymi, to przyczyny szukać należy w niedostateczności środków, w braku
odpowiednich studiów i. notatek z natury, nie zaś w umyślnej czy bezwiednej dążności do nadawania większego znaczenia temu lub owemu przedmiotowi, tej lub owej rzeczy.
Prawdopodobnie różnice te byłyby nawet znikły z czasem zupełnie, gdyby czas nie był stanął na przeszkodzie.
Nigdzie jednak nie czuć tego urządzania sceny, tego rozsuwania krajobrazu jak dekoracji w teatrze, gdzie wciąż potrzeba robić miejsce aktorom przyjmującym czynny udział w akcji
dramatu.
Jeżeli obraz przedstawia scenę w lesie, to drzewa nie usuwają się bynajmniej na bok ani przed ludźmi, ani przed końmi: tu gałązki przecinają twarz jakiegoś jeźdźca, tam pień
zasłania nogi konia, tu pokazuje się koniec chrapu, a tam widać kawałek ręki — wszystko, jak i gdzie wypadnie.
Słowem, ci ludzie z obrazu są naprawdę w lesie rzeczywistym, nie zaś, jak dotąd bywało, wśród sztucznej dekoracji.
A przy tym obraz nie zaczyna się n a ramie, lecz przed nią; rama nie ucina gruntu, na którym rozgrywa się scena, nie odrzyna go od płaszczyzny, na której widz stoi, i wskutek tego
nie przeszkadza mu znajdować się w środku obrazu.
Stąd to złudzenie prawdy, stąd wrażenie natury pełnej i żywej, pojętej i wyrażonej wszechstronnie, o ile tylko pozwalają na to środki malarskie, nie zaś wrażenie obrazu
urządzonego, skomponowanego na pewien efekt lub z pewną uprzednią myślą.
Rozpatrując dany okres rozwoju sztuk plastycznych, w szczególności malarstwa — mówi Stanisław Witkiewicz, którego uwagi i obserwacje weszły w znacznej części do obecnej pracy
— spostrzega się nadzwyczajną niewolniczość, skrępowanie i konwencjonalność układu.
Figury stoją rzędem, obrócone twarzą do widza, jakby się z nim porozumiewały, lub jak w sztuce egipskiej, są niezależnie od tego, czy stoją, czy też idą lub siedzą,
przedstawione w profilu.


<<Poprzednia 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 36 | 37 | 38 | 39 | 40 | 41 | 42 | 43 | 44 | 45 | 46 | 47 | 48 | 49 | 50 | 51 | 52 | 53 | 54 | 55 | 56 | 57 | 58 | 59 | 60 | 61 | 62 | 63 | 64 | 65 | 66 | 67 | 68 | 69 | 70 | 71 | 72 | 73 | 74 | 75 | 76 | 77 | 78 | 79 | 80 | 81 | 82 | 83 | 84 | 85 | 86 | 87 | 88 | 89 | 90 | 91 | 92 | 93 | 94 | 95 | 96 Nastepna>>